Przeżyj Wielkanoc po bożemu

Triduum sacrumJesteśmy w okresie Wielkiego Tygodnia i zbliżamy się do czasu zwanego Triduum Paschalnym. Jakie obrzędy, zwyczaje i tradycje są praktykowane w poszczególnych dniach? Kiedy i dlaczego nie odprawia się w ogóle Mszy Świętych, a odkąd zaczęło się w ogóle celebrować Wielki Tydzień? Te i wiele innych kwestii, związanych z tym okresem, postaram się Wam choć trochę przybliżyć.

Słowo triduum oznacza z łacińskiego „Trzy dni”. Wielki Czwartek, Wielki Piątek i Wielka Sobota to najważniejsze dni dla katolików. Triduum trwa od Mszy Wieczerzy Pańskiej w czwartkowy wieczór do Wielkanocnych drugich nieszporów w niedzielę popołudniu.
Pierwsze wzmianki odnośnie Wielkiego Tygodnia i jego celebracji pochodzą z IV wieku. Nazwa Triduum Paschalne obowiązuje od 1929 r. Wcześniej było to Triduum Sacrum.

Ostatnia WieczerzaW Wielki Czwartek sprawuje się tylko jedną ofiarę eucharystyczną. „Msza olejów” zwana również Mszą Krzyżma Świętego jest sprawowana przez biskupa. Przed południem w katedrach diecezjalnych gromadzą się kapłani z danej diecezji. Biskup błogosławi wtedy oleje chorych i katechumenów oraz poświęca krzyżmo. Kapłani stary olej z zeszłego roku spalają, a nowo poświęcony zabierają do swoich parafii. Wieczorem zaś odprawiana jest uroczysta Msza Wieczerzy Pańskiej. Jest to pamiątka Ostatniej Wieczerzy, gdzie Chrystus ofiaruje Bogu swoje ciało i krew pod postacią chleba i wina. Podczas tej wieczerzy Jezus ustanowił  Kapłaństwo i Eucharystię. Kapłani sprawują mszę w białych ornatach. Po homilii zazwyczaj odbywa się obrzęd umywania nóg przez kapłana 12 wybranym mężczyznom. Na zakończenie Eucharystii Najświętszy Sakrament jest przenoszony do ciemnicy – kaplicy adoracji. Tabernakulum, w którym zazwyczaj jest ten sakrament jest puste, a ołtarz pozbawiony świec, mszału i obrusu.

Grób PańskiWielki Piątek to jedyny dzień w roku liturgicznym, kiedy nie odprawia się Mszy Świętych. Powodem jest śmierć Chrystusa na krzyżu za grzechy całej ludzkości. W tym dniu obowiązuje post. Ilościowy i jakościowy. Od rana adoruje się w ciemnicy Najświętszy Sakrament. Ołtarz tego dnia jest całkowicie obnażony. Liturgię drogi krzyżowej sprawuje się około godziny 15. Kapłan jest ubrany w czerwone szaty liturgiczne, podchodzi do ołtarza i następuje modlitwa, ale bez wezwania „Módlmy się”. Inni kapłani uczestniczący w liturgii również powinni mieć czerwone stuły. Odkrywa się krzyż, który jest zasłonięty fioletową szatą od V niedzieli wielkiego postu. Kapłan odsłania krzyż trzy razy śpiewając „Oto drzewo Krzyża, na którym zawisło Zbawienie świata”, a wierni odpowiadają „Pójdźmy z pokłonem”. Następnie ludzie podchodzą do odsłoniętego krzyża i całują go. Podczas całowania krzyża przez wiernych śpiewa się improperia (narzekania) Jezusa, które zaczynają się od słów „Ludu mój, cóżem ci uczynił?” Obrzędy Komunii Świętej są pozbawione przekazania znaku pokoju. Komunia rozdawana jest z Hostii konsekrowanych w Wielki Czwartek. Po liturgii Męki Pańskiej można zaśpiewać bez melodii organów trzy części Gorzkich Żalów. Adoruje się również Najświętszy Sakrament w Grobie Pańskim. Powinno się w nim jeszcze znajdować tabernakulum i ołtarz.

ŚwięconkaNastępnego dnia, w Wielką Sobotę, Kościół czuwa przy Grobie Pańskim. Tego dnia kościoły są sprzątane.  Wielka Sobota posiada tylko teksty Liturgii Godzin, nie ma formularza Mszy Świętej. Według tradycji w Polsce przynosi się kosze z potrawami wielkanocnymi tzw. święconki, które kapłan poświęca lub też zaprasza się go do domu, gdzie święci się stół z potrawami. W Wielką Sobotę celebruje się też Liturgię Wigilii Paschalnej. Przed kościołem kapłan święci ogień, od którego później zapala się paschał symbolizujący zmartwychwstałego Chrystusa. Po nakreśleniu przez kapłana liter alfy i omegi oraz znaku krzyża, wierni zapalają swoje świece z ognia paschalnego. W tym dniu czyta się dziewięć czytań biblijnych: siedem czytań ze Starego Testamentu, epistołę oraz ewangelię. Są one przeplatane psalmami i modlitwami. Obowiązkowym czytaniem jest fragment z Księgi Wyjścia opowiadający o przejściu przez Morze Czerwone. Po ostatnim czytaniu ze Starego Testamentu i modlitwie, kapłan śpiewa hymn „Chwała na wysokości”, w trakcie którego uderza się we wszystkie dzwony i grają organy. Później śpiewane jest uroczyste Alleluja i psalm. Następnie kapłan czyta Ewangelię i wygłasza homilię. Ceremonię Wigilii Paschalnej kończy uroczysta procesja rezurekcyjna, która odbywa się rankiem w niedzielę Wielkanocną.

A w samej Wielkanocy życzę wam wesołego jajka, mokrego śmigusa dyngusa, bogatego zajączka i przede wszystkim żebyście przeżyli ten czas prawidłowo pod względem duchowym, słowem -Wesołych Świąt Wielkanocnych!

The following two tabs change content below.
Dawid Małek
Miejscem, w którym przyszedłem na świat było miasto Radom a mieszkam w maleńkiej miejscowości o nazwie Grabowska Wola. Lubię wiele dziedzin sportowych, ale kocham tylko piłkę nożną. Lubię robić wszystko, co jest związane z footballem: grać na boisku, na komputerze, oglądać mecze no i.... opisywać piękno tego sportu. Interesuje się również historią, trochę motoryzacją i geografią. Nie jestem na 100% przekonany, czy zostanę dziennikarzem, jednak w podjęciu decyzji i zweryfikowaniu moich predyspozycji może pomóc praktyka w takich miejscach, jak gazeta studencka "COŚ Nowego".